ایران در پیش از تاریخ

تپه گنج دره -هزاره نهم تا هفتم پیش از میلاد

 

 

 

 

 

این تپه در 10 كیلومتری مسیر هرسین به كرمانشاه قرار دارد و معرف دوره نوسنگی است. بیشتر بناهای این تپه در جهت جنوب شرقی، شمال غربی هستند. منازل با گوشه های زاویه دار کنار یكدیگر ساخته می شدند و کف آنها با گچ یا خاک پوشانده می شد تا نرم شود. دیوارها به روش چینه ساخته می شد که روی دیوار به خاطر استحکام بیشتر با کاهگل پوشانده می شد. این خانه ها به اوایل دوره نوسنگی تعلق دارند.
در لایه هایی از تپه كه قدیمی تر بوده محلهای زندگی بسیار ساده بودند و فقط شامل حفره هایی در دل خاك هستند كه انسانها در آنها زندگی می كردند.
سفالهای كمی از این تپه به دست آمده است. ابزارهای سنگی از سنگ چخماخ و پیكركهای انسان و حیوان كه از گل ساخته شده اند در گنج دره كشف شده است. در این تپه 41 اسكلت انسان نیز كشف شد. بچه ها را در گوشه اتاقها به صورت جمع شده یا دراز كش و اجساد افراد بالغ را به صورت جمع شده دفن می كردند. در یك مورد یك فرد بالغ، یك نوجوان و یك كودك در تابوتی گلی دفن شده اند. تاریخ زندگی در این تپه از8500 پیش از میلاد تا 6500 پیش از میلاد است.
از گنج دره آثاری پیدا شده که نشان می دهد بز در 10 هزار سال پیش از میلاد در این منطقه اهلی شده بود.
لایه های پایینی گنج دره متعلق به هزاره دهم پیش از میلاد است و فاقد معماری است در لایه های بالایی گنج دره به طور شاخص زندگی در هزاره هشتم دیده می شود.سنگ های آسیاب و کوزه های سفالی 7500 سال پیش از میلاد گنج دره نشان از تولید غذا توسط ساکنان این محل دارد. هنوز نمی دانیم آیا این گیاهان خوراکی کشت می شدند یا وحشی بودند. اما به طور حتم گوسفند و بز اهلی در این محل نگه داری می شد.
در یکی از لایه های پایینی، آثار آتش سوزی دیده می شود. از محل آتش سوزی دیوارهایی بدست آمده است که توسط آجرهای گلی نپخته ساخته شده بودند. روی دیوارها روکش گچی وجود داشت. این اتاقها نشان از استقرار دایمی در هاره هشتم پیش از میلاد دارند.
در یک اتاق مربع شکل متعلق به 7500پیش از میلاد سه خمره بزرگ سفالی قرار داشت. دو عدد از خمره ها به زمین وصل بودند و یکی دیگر آزاد بود و میتوانست تغییر محل دهد. این ظروف بزرگ سفالی پخته شده انبار نگه داری گیاهان بودند.

استقرار در گنج دره در 7000پیش از میلاد به پایان رسید. این زمان هم دوره ورود فرهنگ جدیدی به منطقه زاگرس است.

 

یکی از قدیمی ترین سفال های ایران متعلق به پیش از 7000 پیش از میلاد

 

شی مخروطه گلی

اشیای استخوانی

 

پیکره های گلی

ابزار سنگی

 

 

در طرف

خشت خام

لیوان سفالی ده هزار ساله

اطلس تاریخ ایران
ماخذ : ایران در پیش از تاریخ اثر دكتر ص م شهمیرزادی