زندگی روزمره دنیای باستان  
 

دانش طبیعی در دنیای باستان

اهالی بین النهرین سعی در شناخت دوروبر خود داشتند. آنها در هزاره سوم پیش از میلاد لیستی از حیوانات، گیاهان و کانی هایی که می شناختند تهیه کرده بودند. در هزاره دوم پیش از میلاد این لیست به یک مجموعه چهل تبلت گلی تبدیل شده بود که در آنها همه چیزهای شناخته شده آن زمان موجود بودند، از لیست خداها گرفته تا غذاها. نحوه ترتیب لیستها برای ما مخص نیست. مثلا درختها در لیست سوم قرار دارند و بقیه گیاهان در لیست هفدهم. برداشت آنها از موجودات با ما فرق داشت. مثلا در لیست حیوانات خشکی، کرمها و حشرات نیز وجود دارند و در لیست اجزای بدن، اجزای بدن حیوانات و آدمها با هم آمده اند. در هزاره اول پیش از میلاد لیست داروهایی که با حیوانات، گیاهها و کانی ها درست می شدند تهیه شد. به دلیلی نامشخص لیست پرندگان و ماهی ها ناقص است. انواع پرندگان و ماهی ها در سنگ نگاره ها دیده می شوند و لی در لیست مورد نظر وجود ندارند. در یک لیست تعداد هجده ماهی که در بازار لارسا قابل تهیه بودند دیده می شود.
برخی حیوانات منقرض شده در لیست حیوانات دیده می شوند مانند یک نوع اسب که در استپها زندگی می کرد و کوچک بود ، صورتش شبیه شتر بود و یال کوتاهی داشت. آشوربانیپال در لوحی می نویسد:من خود به دست خود گاوهای وحشی، فیلها، شترمرغها، میمونهای نر و ماده، خرهای وحشی، غزالها، گوزنها، خرسها و پلنگها را از صحراها و کوهها شکار کردم و به شهر خود نمرود آوردم و اجازه دادم مردم آنها را از نزدیک لمس کنند. نمی دانیم این حیوانات در قفس بودند یا فضای باز اما می دانیم سناخریب در قرن هشتم پیش از میلاد در نینوا یک پارک بزرگ وحشی درست کرده بود و حیوانات وحشی را در آن نگه می داشت. این پادشاه آشوری اولین باغ وحش آزاد در تاریخ را درست کرده است.
در لیستهایی گیاهان و محل رشد آنها توضیح داده شده اند. برخی از آنها از سرزمینهای دور آورده شده بودند و به مصرف پزشکی می رسیدند. گیاهان این لیستها از گل تا ریشه توضیح داده شده اند. برخی از گیاهان مشابه آنچه دیده می شدند نامگذاری شده اند، مثلا گل سگ زبان. شاهان آشوری و بابلی با جمع آوری گیاهان کمیاب برای خود باغهای جالبی تهیه می کردند. تیگلات پیلسر اول1114-1046پ م می گوید که از سرزمین های دور میوه های عجیب آورده و در باغ خود کاشته است. سناخریب721-710پ م گیاه کتان را به آشور آورد. شاه بابل مروداچ بلدان دوم721-710 باغ گیاهشناسی درست کرده بود و آنرا بر اساس استفاده گیاهها به بخشهای مختلف تقسیم کرده بود.

 

منابع:
Daily Life in Ancient Mesopotamia by Karen Rhea Nemet-Nejat