ساسانیان
 
كاخ سروستان
 

كاخ سروستان یكی از زیبا ترین بناهای ساسانی است كه در 6 کیلومتری جنوب شهر سروستان در محوطه باستانی به وسعت 25هکتار قرار دارد. در مورد زمان ساخت آن نظرهای گوناگونی داده اند ولی مورد قبول ترین نظریه، آنرا به بهرام پنجم نسبت می دهد. ساخت این كاخ بسیار استادانه است.
 ایوان اصلی كه ورودی كاخ است با 13 متر طول و عرض و 18متر ارتفاع در سمت شرق قرار دارد. دو سالن با گنبدهای بزرگ در دو طرف آن هستند. گنبدها تاكنون سالم مانده اند. ستونهایی كه در بنا استفاده شده اند سنگی هستند و تکنیک نگه داری گنبد بر روی دیوارها، یكی از شاخصهای معماری ساسانی است كه در این كاخ به زیبایی مشاهده می شود.
نمای اصلی بنا در ضلع شرقی قرار دارد که شامل یک ایوان مرکزی و دو ایوان کوچکتر در دو طرف است. ایوان مرکزی به تالار اصلی و پس از آن به چهار حیاط متصل می شود و دیوار جنوبی تالار مرکزی به یک ایوان جانبی خارجی راه می یابد. ایوانی که در سمت شمال کاخ واقع است بوسیله چند پله به محوطه بیرون کاخ مربوط می شود اما ایوان بزرگ شرقی به تالار مرکزی و قسمت‌های دیگر بنا ارتباط دارد و در دو طرف این بنا دو اتاق باریک با طاق گهواره‌ای قرار دارد که مقابل هم قرار نگرفته‌اند. استفاده از فیلپوش برای قرار گرفتن گنبدها روی بنا به وضوح دیده می شود.
برای تقویت گنبدهای مدور از گوشواره استفاده شده است. علاوه بر این، استفاده از ستون‌ها را به عنوان محافظ سقف در اتاق‌ها می توان  دید. همچنین تپه‌ها و ناهمواری‌های زمین‌های مجاور نشانگر ابنیه‌ای است که در اطراف کاخ قرار داشت.

 
 

 
 

كاخ سروستان

كاخ سروستان
كاخ سروستان
 

كاخ سروستان

كاخ سروستان
كاخ سروستان

كاخ سروستان

كاخ سروستان
كاخ سروستان

كاخ سروستان

كاخ سروستان
كاخ سروستان
كاخ سروستان كاخ سروستان كاخ سروستان
كاخ سروستان كاخ سروستان كاخ سروستان
كاخ سروستان كاخ سروستان كاخ سروستان

تصاویر: حمید صدقی نژاد
اطلس تاریخ ایران