تپه مارليكگنجينه اي ديدني از هزاره دوم و اول پيش از ميلاد
تپه باستاني مارليك در دره گوهر رود در كنار شهر رودبار گيلان قرار دارد. اين تپه با وسعت حدود يك هكتار در كنار باغهاي زيتون و بيجارهاي برنج قرار دارد .در پانصد متري شمال آن تپه ديگري قرار دارد كه بر آن توسط قوم مارد قلعه اي در دو هزار سال پيش از ميلاد ساخته شده است و آثارآنرا ميتوان ديد. محل دفن اموات ساكنان اين قلعه تپه معروف مارليك است.حفاري در اين تپه از سال 1340 آغاز شد و از آن آثار هنري با ارزشي به دست آمده است. دژ پيلا قلعه كه بحث آن شد، در سال 900پ م توسط مهاجماني به آتش كشيده شده است. اين قلعه آن چنانكه بايد حفاري نشده است ولي از شواهد ميتوان حدس زد كه ساكنان اين تپه و ساكنان تپه حسنلو از نظر فرهنگي آبشخور يكساني داشته اند و با توجه به زرگري و اسطوره پردازي آنها بر روي آثار خود اين مسئله از يك احتمال ساده فراتر ميرود.تپه مارليك توسط دكتر نگهبان و كامبخش فرد حفاري شد و خواندن خاطرات حفاريهاي اين محل و درگيري باستان شناسان با قاچاقچي ها و افراد سود جوي محلي جالب است
در اين گورستان اموات با لباس دفن ميشده اند.گورها مستطيل شكل هستند.سقف و پوشش گورها از چوب است ودر طي ساليان اين چوبها پوسيده شده اند و بر روي گورها ريخته تند . از درون گورها انواع قمه سر تيرها،گرز و سپرو ساير آلات قتاله، ماكتهاي لوازم كشاورزي ، مجسمه هايي از زن و مرد ، انواع حيوانات برنزي و سفالين وآثار منحصر به فرد زرين در اين گورها قرار داده شده بودند. طرحهاي باقي مانده از آثار اين قوم نشان ميدهد كه آنها مردمي جنگاور و گله دار بودند كه به مرور زمان در اين منطقه به كشاورزي پرداختند و در عين حال مذهبي نيز بوده اند.از معروفترين آثار به دست آمده در مارليك جام گاوسر مارليك،فنجان طلاي عقاب ،جام طلاي سيمرغ اساطيري و گاو بالدار ،جام طلاي گاو و اسب، ساغر زندگي مارليك هستند. به عنوان مثال ساغر زندگي مارليك جامي به بلندي 20 سانتيمتر است كه زندگي يك بز كوهي را از بدو تولد تا مرگش به تصوير كشيده است.
منبع :آثار تاريخي ايران اثر سيف الله كامبخش فرد
اطلس تاريخ ايران