`اشكانيان

 

خط و زبان

زبان اشکانیان پهلوی اشکانی نام دارد که در خراسان، مازندران و ترکمنستان کنونی رواج داشت و در دوره اسلامی جای خود را به فارسی داده است. خط پهلوی اشکانی که به آن فارسی میانه میگویند از الفبای آرامی اقتباس شده است. هیچ نوشته ادبی به زبان پهلوی اشکانی از دوره اشکانی به جا نمانده است.
در دوره اشکانی نامه ها ابتدا به زبان آرامی نوشته می شدند و از نیمه سده اول پیش از میلاد خط پهلوی اشکانی جای آنرا گرفته است. علاوه بر آن از زبان یونانی نیز استفاده می شده است. این روال را در سکه های اشکانی نیز می توان دید.
ادبیات در دوره اشکانی سینه به سینه و به صورت شفاهی حفظ می شد. نوشته های پراکنده از این دوره را می توان بر سفال نوشته ها، سنگ نوشته ها، چرم نوشته اورامان، سکه ها، کتیبه مهرها و کتابهای دوره ساسانی که منشا اشکانی داشتند مانند یادگار زریران و درخت آسوریک یافت.

سکه ونن اول با نوشته یونانی -نوامبر 11 میلادی

روی سکه: ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΒΑΣΙΛΕΩΝ ΟΝΩΝΗΣ

پشت سکه: ΑΣΙΛΕΥΣ ΒΑΣΙΛΕΩΝ / ΑΡΣΑΚΟΥ ΕΥΕΡΓΕΤΟΥ / ΔΙΚΑΙΟΥ / ΕΠΙΦΑΝΟΥΣ ΦΙΛΕΛΛΗΝΟΣ

سکه تیردادسوم(224 میلادی) با نوشته آرامی از اکباتان

نوشته های آرامی سکه تیرداد سوم

سفال نوشته های نسا - مرجع تصویر 

نامه اردوان به مردم شوش جهت تایید انتخابات شهر به خط یونانی که در سال 21 میلادی بر سنگ نوشته شده است. او در این نامه تایید می کند که فردی میتواند برای بار دوم به مدت سه سال انتخاب شود.

سفال نوشته پهلوی اشکانی- موزه هگمتانه

کتیبه اشکانی به خط یونانی- محل کشف نامعلوم- موزه ملی ایران